Stichting Oktober 44
  • Oktober 44

    Een aanslag van een verzetgroep bleek voor de bezetter aanleiding tot een vreselijke
    vergeldingsactie...

    Ongeveer 110 huizen werden in brand gestoken...

  • Oktober 44

    Putten was in oktober 1944 het toneel van de ergste wraakactie die Duitsers in de Tweede Wereldoorlog in Nederland hebben begaan.

    Vrouwen gingen de hongerwinter in zonder man.

  • Oktober 44

    Een echte, georganiseerde illegaliteit was er niet in Putten in de eerste jaren van de oorlog.

    Pas in 1944 kwamen enkele groepen tot stand.

Op zaterdagmorgen om 07.00 uur zijn we vanaf het kerkplein bij de nieuwe kerk vertrokken naar Ladelund. De groep bestaat dit jaar uit 46 deelnemers, waaronder ook een aantal mensen die voor de eerste keer meegaan op een reis van de Stichting Oktober 44. Eén van deze mensen is Dieter Vandenbroucke uit België. Dieter onderzoekt de geschiedenis van de schrijver Victor Brunclair en hoopt daarop te promoveren. Deze Belgische schrijver is omgekomen in Ladelund. De reis verloopt zeer voorspoedig en nadat we onderweg tweemaal een korte stop hebben gehouden, arriveren we rond 15.00 uur in Ladelund. Hier worden we bij de Gedenk- und Begegnungsstätte Ladelund ontvangen door Karin Penno-Burmeister en de gastgezinnen. Deze middag vindt de officiële start plaats van de nieuwe aanbouw. Na een toespraak van Karin Penno-Burmeister, waarin zij onder andere de namen noemt van diegene die hebben bijgedragen aan de te realiseren nieuwbouw, gaan we met de genodigden naar buiten. Hier zijn de omtrekken van de nieuwbouw uitgezet en vind de ‘Spatenstich’ (symbolisch begin van de nieuwbouw) plaats. Diverse personen worden uitgenodigd om symbolisch een schep aarde te verplaatsen. Namens onze Stichting verricht Evert de Graaf deze symbolische handeling. Na de officiële plechtigheid gaat een ieder met zijn of haar gastgezin mee. Voor de rest van de dag is er geen programma en wordt de avond doorgebracht bij de gastgezinnen.


Zondag 13 november


(Volkstrauertag)In de St. Petri-Kirche in Ladelund bezoeken wij op deze ochtend de kerkdienst. Wij worden welkom geheten door Pastor Hans-Joachim Stuck. De preek wordt verzorgd door Karin Penno-Burmeister. Zij preekt naar aanleiding van Lukas 16 : 1 – 9. Aan het eind van de dienst wordt Psalm 84 het 3e en 4e vers gezongen. Aansluitend vindt bij de massagraven achter de kerk de kranslegging plaats. Namens de teruggekeerden wordt de krans gelegd door Jannes Priem en Rikkert van Koerten. Namens de stichting Oktober 44 wordt de krans gelegd door Jannie van Roon-van Dompseler en mevrouw Van Voorthuizen-van Bloemendaal. Van beiden is de vader omgekomen in Ladelund. Aansluitend worden er kransen gelegd bij het monument voor de slachtoffers uit Ladelund en bij het monument in Westre. Na afloop van de kransleggingen wordt er in het Pastoraat soep met brood aangeboden. Aansluitend vinden nog diverse toespraken plaats. ’s Middags is er volop gelegenheid om het museum te bezoeken. Een kleine groep bezoekt Tonder in Denemarken. In de avond is er een gelegenheid om elkaar te ontmoeten in de Kirchspielkrug voor diegene die daar zin in hebben.


Maandag 14 november

Na afscheid te hebben genomen van onze gastvrouwen en –heren vertrekken we ’s morgens om 09.00 weer uit Ladelund. Voor deze dag staat nog een bezoek aan Bremen-Farge op het programma. We worden bij de bunker ‘Valentin’ opgewacht door Herr Scharnhorst. In het documentatiecentrum wordt aan de hand van foto’s en tekeningen een presentatie verzorgd door Herr Christochowitz. Hierna volgt een rondleiding door de bunker. Na de rondleiding gaan we naar Barack 27. Hier is een documentatiecentrum ingericht. Herr Scharnhorst vertelt kort iets over de gebeurtenissen die hier hebben plaatsgevonden. In Bremen-Farge hebben ook mannen uit Putten dwangarbeid moeten verrichten. Jan Franken is in Bremen-Farge omgekomen, evenals Gerrit van Steeg, die tijdens een transport van Meppen Versen naar Neuengamme in de buurt van Bremen-Farge is omgekomen. Aan het eind van de rondleiding overhandigen we een bijdrage voor de Gedenkstättearbeit in Bremen-Farge en een aantal folders van onze Stichting Oktober 44. Om 15.30 uur vertrekken we uit Bremen-Farge richting Nederland. Om tijd te besparen heeft onze chauffeur Berend Withaar nog een verrassing in petto. We steken met de pont de Weser over. Na enige manoeuvres lukt het Berend de bus netjes op de pont te krijgen en kan ieder genieten van een mooie overtocht. Na een wederom voorspoedig verlopen reis gebruiken we in Staphorst als afsluiting van deze indrukwekkende reis een gezamenlijke warme maaltijd. Rond 20.45 uur arriveren we bij de nieuwe kerk in Putten waar na het afscheid nemen ieders zijns weegs gaat.

Voor meer informatie over Breme – Farge kunt u terrecht op onderstaande websites.

www.geschichtslehrpfad.de
www.earth.google.com

Stichting Oktober 44, Midden Engweg 1, 3882 TS Putten